Fundusze unijne dla rolników
Rolnicy ubiegający się o dopłaty lub realizujący programy takie jak „Zalesianie gruntów rolnych i gruntów innych niż rolne”, „Program rolnośrodowiskowy” itp., oraz dopłat ONW (Wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania), zobowiązani są do przestrzegania „Zasad wzajemnej zgodności”.
Mają one na celu wprowadzenie norm ochrony środowiska, dobrej kondycji fizycznej i psychicznej zwierząt oraz zdrowia ludzi. Wymogi były wdrażane są stopniowo od 2009 r., kontrole przeprowadzają powiatowi lekarze weterynarii, którzy mogą zbadać zwierzęta nawet pod nieobecność właściciela.
Nakazują także prowadzenie działalności rolniczej w sposób nie szkodzący środowisku, dbanie o zdrowotność roślin czyli przestrzeganie określonych norm użycia nawozów mineralnych i organicznych oraz środków ochrony.
Od 1 stycznia 2011 r. kontrole zostały rozszerzone o badania zdrowia zwierząt gospodarskich, zdrowotność roślin – i ich wpływu na zdrowie konsumentów.
Ustalenia wynikają z przepisów unijnych i są takie same we wszystkich krajach UE, ułatwią wprowadzenie polskich produktów żywnościowych na wspólny rynek jako spełniające te same normy jakości.
Sprawdzane będą środki ochrony roślin, stosowane dawki (muszą być zgodne z instrukcją producenta), rodzaje użytych substancji (czy zostały dopuszczone), sposób przechowywania, używany sprzęt (sprawność techniczna). Należy przechowywać je z daleka od żywności i paszy dla zwierząt, niedostępne dla osób postronnych. Kontrolowane są także uprawnienia osób wykorzystujących środków, w tym zaświadczenia o ukończeniu odpowiedniego kursu, ważne przez 5 lat, a także składowanie i utylizacja opakowań. Rolnicy są odpowiedzialni za zanieczyszczenie otoczenia stosowanymi przez nich substancjami chemicznymi i odpadami niebezpiecznymi.
Użytkowanie środków na gryzonie i owady należy ewidencjonować, a dokumenty przedstawić na żądanie kontrolera.
Planowany jest zakaz stosowania niektórych związków o działaniu hormonalnym, tyreostatycznym i beta-antagonistycznym będące stymulatorami wzrostu zwierząt hodowlanych (dopuszczalne są tylko w leczeniu, pod kontrolą weterynarza).
Aby wyeliminować niebezpieczeństwo zarażenia bydła BSE należy wykluczyć z jego diety mączki mięsno-kostne i pasze zawierające jej pochodne, zgłaszać przypadki choroby i wprowadzać instrumenty zapobiegające wybuchowi epidemii.
Tagi: dopłaty, fundusze, onw, rolnictwo, rolnicy, ue, unijne
Systemy komputerowe w rolnictwie nowoczesnym
Dzięki korzystaniu ze wspomagania komputerowego możemy uzyskać większą ilość plonów lepszej jakości, obniżyć koszty produkcji a przede wszystkim ochraniać środowisko naturalne. Aby system działał prawidłowo należy rozpocząć od zebrania danych, przetworzenia ich i zintegrowanie z maszynami rolniczymi. Rozpoczynamy od dokładnego oszacowania powierzchni gruntu uprawnego, wykorzystując technologię GPS. Określamy powierzchnię pola, jego współrzędne, tworzymy mapy plonów, zawartość składników odżywczych w glebie (próchnicy, związków mineralnych itp.). Za pomocą specjalnych programów komputerowych przetwarzamy dane i wprowadzamy je do urządzeń sterujących maszynami rolniczymi. Powierzchnię pola możemy także ustalić metodami tradycyjnymi przy pomocy ręcznych urządzeń pomiarowych. Używając do tego celu GPS zyskujemy dużo czasu – wystarczy przejść po granicy mierzonej ziemi z urządzeniem odbierającym sygnał GPS, a program zapisze wszystkie potrzebne wartości: tor, długość przebytej drogi itp. Każdemu mierzonemu miejscu możemy nadać nazwę, określając rodzaj uprawy czy gleby. Większość programów pobiera dane pomiarowe raz na 1 sekundę przebytej drogi (są więc niezwykle dokładne) następnie obliczają powierzchnię w ha lub m². Niektóre obliczają powierzchnię z uwzględnieniem zabudowań. Większe powierzchnię możemy mierzyć przy pomocy niewielkiego pojazdu (skutera, quada). Dane z urządzenia przenosimy do dowolnego komputera i dowolnie obrabiamy. Mamy także możliwość odtworzenia obrysu granic całej powierzchni gruntów. Technologia zmiennego dawkowania nawozów czyli Variable Rate Aplication (VRA) wykorzystuje mapę plonów. Maszyny są kierowane przy użyciu GPS i czasami siłowników, które sterują torem jazdy. Global Positioning Sytem (GPS) to system nawigacji satelitarnej, funkcjonujący świetnie na całym globie, zarządza nim Departament Obrony USA. Dostępny jest bezpłatnie dla każdego, kto posiada odbiornik właściwego sygnału. System oblicza odległość satelity od odbiornika (mierzy czas w jakim dotarł sygnał radiowy, biorąc pod uwagę prędkość fal elektromagnetycznych). Pobiera dane z pamięci o położeniu satelitów, oblicza długość i szerokość geograficzną, aktualny czas i wysokość elipsoidalną kuli ziemskiej.
Tagi: komputerowe, koszty, nowoczesne, plony, rolnictwo, środowisko, systemy
Środki ochrony roślin stosowane w rolnictwie ekologicznym
Podstawowym założeniem w ochronie roślin metodami ekologicznymi, jest nie tyle zwalczanie szkodników i chorób, ale stworzenie optymalnych warunków uprawy dla maksymalnego wzmocnienia roślin. Składają się na to działania polegające na odpowiednim przygotowaniu gleby, agrotechniczne, stymulujące rośliny do wytwarzania substancji obronnych, stworzenie odpowiednich warunków dla rozwoju organizmów pożytecznych (uprawa dużej ilości różnych gatunków). Chwasty odgrywają ważną rolę w ekosystemie, urozmaicają skład botaniczny, zmniejszają erozję gleby i zapobiegają wypłukiwaniu składników mineralnych. Występujące w niewielkim nasileniu nie mają wpływu na plony, dają za to schronienie i pokarm pożytecznym organizmom zwalczającym szkodniki. W przypadku nadmiernego zachwaszczenia stosujemy usuwanie mechaniczne, zapobiegawczo należy wysiewać nawozy zielone, w tym rośliny motylkowe wzbogacające glebę w azot, rośliny okopowe (dobry przedplon dla zbóż). Problemem może stać się migracja szkodników i patogenów z otaczających gospodarstwo ekologiczne obszarów uprawianych konwencjonalnie. Istnieją środki oparte na substancjach biologicznie czynnych i organizmach żywych, dopuszczone do stosowania w gospodarstwach ekologicznych. Preparaty są kwalifikowane przez Instytut Ochrony Roślin w Poznaniu, ich listę można znaleźć na stronie internetowej Instytutu www.ior.poznan.pl. Obecnie dopuszczono do stosowania 24 środki: BIOCHILOL-K AL, BIOCHRON AL, CAPROVIRUSINE SUPER SC, CONTANS XX, CUPROFLOW 375 SC, CUPROXAT 345 SC, DIPEL WG, FUNGURAN-OH 50 WP, MADEX SC, MIEDZIAN 50 WG I WP, MIEDZIAN EXTRA 350 SC, NORDOX 75 WG, NOVODOR SC, POLYVERSUM WP, PROMANAL 60 EC, REPENTOL-6 PA, SIARKOL 80 WP, SIARKOL EXTRA 80 WP, SPIN TOR 240 SC, TIMOREX GOLD 24 EC, TIOTAR 800 SC, TREOL 770 EC. Stosuje się także szereg substancji biologicznie czynnych wykorzystywanych w gospodarstwach od stuleci np. wosk pszczeli do smarowania ran po cięciu drzew, żelatynę jako środek owadobójczy, lecytynę na zakażenia grzybowe, olejki roślinne – miętowy, sosnowy, kminkowy o różnorodnym zastosowaniu, ekstrakt z gorzkli właściwej, pyretryny pozyskiwane ze złocieni. Olej parafinowy, oleje mineralne, ałun potasowo-glinowy, miedź jako środek grzybobójczy, siarka, piasek kwarcowy. W uprawie drzew owocowych i winorośli do zwalczania grzybów i bakterii używa się nadmanganianu potasu.
Tagi: choroby, ekologia, ochrona, rolnictwo, roślin, szkodniki, uprawy
Rolnictwo precyzyjne
Rolnictwo precyzyjne to istotny element rolnictwa zrównoważonego. Obecnie dokonał się postęp w nawigacji satelitarnej maszyn i urządzeń, zmiennym dawkowaniu nawozów i mapowaniu plonów, właściwości gleby i roślin, precyzyjnym prowadzeniu maszyn.
Dalszej pracy wymagają zagadnienia pozyskiwania informacji o charakterze i stanie składników ekosystemu rolniczego (pomocna może być analiza spektralna promieniowania elektromagnetycznego odbitego od obiektów).
Zebrane informacje skupione są w bazie informacji GIS (Geographic Information System), na przykład fizyczne właściwości gleby, warunki klimatyczne, gatunki roślin hodowane na danym terenie itp.
Od dokładności i efektywności sposobów pozyskiwania danych zależy ilość i jakość całego systemu, muszą być dokładne i wiarygodne a przede wszystkim aktualne i lokalne.
Do pozyskiwania i interpretacji zebranych informacji wykorzystywana jest nawigacja oparta o systemy satelitarne, amerykański GPS-NAVSTAR, rosyjski GLONASS, chiński BEIDOU. Na etapie tworzenia są europejski GALILEO, chiński COMPASS, indyjski IRNSS, japoński QZSS.
Powszechne stosowanie nawigacji stało się możliwe w 2000 r., kiedy USA wyłączyło zakłócanie sygnałów 24 satelitów NAVSTAR i umożliwiło korzystanie z nich cywilnym użytkownikom.
Mapowanie plonu, rodzajów gleb, upraw itp. wymaga danych z dokładnością do 1 m, natomiast precyzyjne prowadzenie maszyn nawet kilku centymetrów. Uzyskanie takiej dokładności wymaga systemu wspomagającego, zwanego systemem różnicowym DGPS, które wysyłają do odbiorcy skorygowany sygnał. Błędy powstają w czasie załamania sygnału w atmosferze, odchylenia trajektorii satelitów, pomyłek zegarów satelitów, odbiorników i zaokrągleń w obliczeniach. Obecnie działa 5 systemów korygujących: WAAS (Ameryka Północna), EGNOS (Europa), GLONASS, MSAS (Japonia), OmniSTAR i StarFire.
Dodatkowo stosowane są systemy lokalnego pozycjonowania LPS. Należą do nich systemy autonomiczne, które oprócz wyposażenia montowanego w maszynie rolniczej nie wymagają dodatkowego oprzyrządowania zewnętrznego. Systemy wizyjne wykorzystują kamerę stereoskopową do kierowania maszyną, kamera skanuje teren pod maszyną i wyszukuje na nim element ciągły – rząd roślin, redlinę, bruzdę itp. Następnie prowadzi pojazd z precyzją 3-5 cm.
Tagi: gleba, nawozy, plony, precyzyjne, rolnictwo, rośliny, zrównoważone
Samoloty w rolnictwie
Nowoczesne metody uprawy roślin spowodowały, że znaleziono nowe zastosowanie dla samolotów. Oprócz opryskiwania dużych areałów i rozrzucania szczepionek przeciwko wściekliźnie dla lisów, używa się ich obecnie do dożywiania roślin dolistnie, jest to metoda skuteczna, pozwalająca oszczędzić wiele czasu.
Tym sposobem można także prowadzić siew, zwłaszcza roślin jarych. Ma to szczególne znaczenie w latach, kiedy pogoda uniemożliwia wysiew w normalnym terminie, zabiegowi może przeszkodzić wiatr wiejący z prędkością ponad 5 m/s. Obliczono że należy przeznaczyć o 10% więcej materiału siewnego niż przy wykorzystaniu normalnych środków.
Maszyny takie zwykle produkowane są specjalnie to tych celów, ich konstrukcja dostosowana jest do rozpylania chemikaliów sypkich i płynnych (nawozów sztucznych, środków ochrony itp.) nad polami i lasami. Wyposaża się je w zbiorniki, aparaturę rozpylającą lub rozpryskującą. Często są wykorzystywane do gaszenia pożarów lasów czy innych rozległych terenów.
Pierwsze samoloty tego typu powstały w Stanach Zjednoczonych w 1921 r. Powszechnie zaczęto je stosować w Rosji, Niemczech i USA w latach 1925-30, w tym czasie także w Polsce zastosowano do zwalczania szkodników niszczących lasy przerobiony bombowiec Brequet 14 i Protez XV, potem zwalczano patogeny na burakach cukrowych, skończyło się jednak na próbach. Maszyny te były dosyć prymitywne a zbiornik na chemikalia i aparaturę rozpylającą „dokładano” do zwykłych modeli. Dopiero po II wojnie światowej zaczęto masowo produkować samoloty o przeznaczeniu rolniczym, dostosowane do długich lotów na niskiej wysokości (bardziej niebezpiecznej), przewożenia i rozpylania/rozpryskiwania środków chemicznych.
Obecnie produkowane maszyny to jednosilnikowe dolnopłaty z wytrzymałym stałym podwoziem, kabiną pilota umieszczoną za zbiornikiem na ładunek (w razie wypadku pilot nie zostaje przygnieciony zbiornikiem znajdującym się za kabiną). W Polsce, na zamówienie producentów rosyjskich powstał jedyny samolot rolniczy napędzany silnikiem odrzutowym – M-15 Belphegor.
Do zabiegów prowadzonych przy pomocy samolotów, zwanych agrolotnictwem lub aerosiewem nadają się uprawy o powierzchni ponad 10 ha, pozbawione linii telefonicznych i energetycznych (chociaż i nad takimi piloci zmuszeni są latać), położone w bezpiecznej odległości od osiedli, pastwisk, ogródków działkowych, ujęć wody itp. Samoloty nie mogą lecieć wyżej niż 5 metrów.
Tagi: dożywianie, rolnictwo, rośliny, samoloty, spryskiwanie, szczepionka, uprawa, wścieklizna
Kredyty preferencyjne na zakup środków w rolnictwie
Skarb państwa przewiduje dopłaty do kredytów udzielanych rolnikom krajowym, na okres 1 roku. Wysokość kredytów nie może przekraczać wartości 10 q zboża na 1 ha, według cen z roku podpisania umowy kredytowej.
Obejmują one między innymi gospodarstwa przetwórstwa spożywczego, włókien łykowych i środków farmaceutycznych (skupowanych od producentów krajowych). Przedsiębiorstwa przechowujące produkty rolne skupowane od rolników krajowych, i przeznaczane do przetwórstwa dla celów spożywczych i farmaceutycznych.
Magazyny na zboże, rzepak i cukier muszą posiadać atest Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych.
Aby otrzymać dopłatę (oprócz złożenia kompletnej dokumentacji) należy spełnić następujące warunki: nie stosować przy skupie cen niższych, od wysokości cen interwencyjnych, ustalonych przez Radę Ministrów oraz płacić dostawcom w terminie do 14 dni od przyjęcia produktu.
W spłacie kredytów preferencyjnych pomaga Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Prawie każdy bank spółdzielczy oraz kilka banków komercyjnych udziela tego typu kredytów. Podstawą prawną jest Rozporządzenie Rady Ministrów z 26 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu i kierunków działań ARiMR oraz sposobów ich realizacji i Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 2009 r. w sprawie realizacji niektórych zadań ARiMR.
Rozporządzenia dostosowują rozwiązania krajowe do przepisów unijnych, co pomaga ominąć żmudne procedury programów pomocowych Komisji Europejskiej.
Kredytów preferencyjnych udzielają 3 zrzeszenia banków spółdzielczych: Bank Polskiej Spółdzielczości, Spółdzielcza Grupa Bankowa GBW, Mazowiecki Bank Regionalny oraz banki komercyjne: BGŻ, BPH, BZ WBK, ING Bank Śląski i Bank Pekao.
Preferencyjne kredyty są także udzielane na wznowienie produkcji w gospodarstwach zniszczonych przez niekorzystne warunki atmosferyczne, takie jak: szkody spowodowane przez susze, grad, ulewny deszcz, mrozy, przymrozki wiosenne, powódź, huragan, piorun, osunięcie ziemi lub lawinę błotną.
Procedurę ustalającą klęskę uruchamia właściwy wojewoda, który zgłasza wniosek do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w okresie 3 miesięcy od wystąpienia negatywnych zjawisk atmosferycznych. Kwota nie może przekraczać 4 mln zł dla gospodarstw rolnych i 8 mln zł dla działów specjalnych rolnictwa.
Tagi: inspekcja, kredyty, rolnictwo, rolników, rzepak, umowa, zboże
Nawożenie gleby
Rzadko jednak udaje się zdobyć odpowiednie substancje użyźniające w ilościach potrzebnych dla ogrodu wypoczynkowego. Używanie obornika do użyźniania gleby w ogrodach wypoczynkowych należy uznać za nieodpowiedzialne marnotrawstwo tego, tak cennego, źródła składników pokarmowych i próchnicy dla produkcji rolniczej i ogrodniczej. Najczęściej zmuszeni będziemy stosować niewielkie ilości różnorodnych substancji użyźniających na niedużych, szczególnie wymagających tego powierzchniach, w sposób skoncentrowany. Na pozostałych powierzchniach ogrodu, np. przeznaczonych na trawniki lub zadrzewionych powinniśmy, znacznie częściej niż jest to praktykowane, stosować nawozy zielone. Stosowanie nawozów zielonych. Stosowanie takich nawozów polega na wysianiu na uprzednio przygotowanej powierzchni roślin dających dużo masy organicznej i wiążących wolny azot (np. łubin). Nasiona tych roślin wysiewamy na wiosną i w lecie, mniej więcej do połowy lipca. Na 100 m2 potrzeba około 2 kg nasion łubinu żółtego.
Wprowadzanie do gleby substancji organicznych
Rośliny zostawiamy tak długo, aż wytworzy się duża ilość zielonej masy i następnie przekopujemy je. Masa organiczna, zarówno nadziemna jak i podziemna, stanowi cenny materiał użyźniający, zawierający dużo składników pokarmowych i zwiększający ilość próchnicy. Każdy użyźniający materiał organiczny, jak obornik, słoma, łubin musi być wprowadzony do gleby w stanie rozdrobnionym i przykryty glebą. Torf przed wprowadzeniem do gleby powinien być, w razie potrzeby, zwilżony. Szczególnie starannego postępowania wymaga obornik. Nie może on po rozrzuceniu zbyt długo pozostawać na powierzchni gleby. Zgromadzony obornik przechowujemy w pryzmach. Jeśli ma być dłużej składowany, pryzmy należy przykryć ziemią i zapewnić stałą wilgotność. Godne zalecenia jest kompostowanie obornika. W tym celu składamy na pryzmę na przemian warstwami obornik i ziemię urodzajną
Tagi: gleba, nawożenie, rolnictwo, substancje organiczne, użyźnianie
